anubis

Diyalekt nedir?


Diyalekt bir dilin özel varyasyonlaridir ; mesela ingilizcede Ingiliz Ingilizcesi ve Amerikan ingilizcesi gibi.
Çince pekçok diyalektlere sahiptir. Çin’in uzun tarihinden dolayi bu diyalektler birbirlerinden o kadar farklilasmislardir ki farkli diyalektleri konusan insanlar birbirlerini anlamakta güçlük çekilmektedir, hatta anlayamamaktadir. Bu farkli diyalektler farkli dillermis gibi algilanmaktadirlar. Fakat ortak tarih ve yazma sistemi (Çince karakterler) güçlü bir birlestirici etki yaratmaktadir.
Çin’de resmi olarak konusulan dil MANDARIN ( Putonghua) dir. Dünyada Mandarin konusan insan sayisi Ingilizce konusan insan sayisindan daha fazladir. Kantonca daha çok Hong Kongta ve Güney eyaletlerde konusulur. Tayvanda ise Tayvanca ve Mandarin konusulur. Daha pekçok diyalektler vardir.


Tonlar nedir?


Çincede tonlar bir kelimenin telaffuzu için gerekli olan temel araçlardir. Eger bir heceyi seslendirirken ses tonunuz yükselmesi gerektigi yerde düsüyorsa tamamen farkli bir heceyi telaffuz etmis olursunuz. Böylece ifade etmek istediginizden çok daha farkli bir sey ifade etmis olursunuz. Tonlar önemlidir. Baslangiçta biraz zor gelse de basarmak gereklidir. Her hecenin 4 tonu bulunur:

1. düz ton
2. yükselen ton
3. alçalip yükselen ton
4. düsen ton






Çince isimler nasil olusur?


Çinde önce soaydi sonra adi yazilir. Mesela Çin lideri Jiang Zemin’in verilmis ismi Zemin soyadi ise Jiang dir. Genellikle Çince soyisimler tek karakterden olusur, fakat iki karakterden olusan soyisimlerde mevcuttur. Çin’de pekçok ortak soyadi vardir. Pekçok insan ayni soyada sahiptir.
Isimlerin çogu tek veya iki karakterden olusur. Aileler çocuklari için nadir ve yaratici isimleri seçerler. Standart isimleri vermekten kaçinirlar.
Mandarindeki 4 tonun vurgu tonlari ile gösterimi.
Pinyin hakkkinda birkaç ipucu:
• Q ingilizcedeki “ch” gibi telaffuz edilir.
• X ingilizcedeki “sh” gibi telaffuz edilir.
• ZH “just” kelimesinde oldugu gibi “j” olarak telaffuz edilir.
• C “ts” gibi telaffuz edilir.
• IAN ise “yen” gibi telaffuz edilir. (mesela Tian’anmen Meydani= Tyen en men meydani gibi)


Eger Çince latin harfleri ile yazilabiliyorsa neden Çince karakterler kaldirilmiyor?


Yabanci insanlar Çince karakterlerin zor ve karmasik oldugunu ve kaldirilmasi gerektigini söylüyorlar. Belki haklilik paylari var ama bu o kadar kolay degil.
Pekçok Çince karakter ayni telaffuz fakat farkli yazilisa sahiptir. Herseyi ayni sekilde yazmak karisiliga sebebiyet verir. Ayni pinyin yazilisi ve ayni vurgu isaretine sahip karakterlerin yazilislari farkli olabilir. Bu da karisikliga sebep olabilir.
Çince karakterlein degistirilmesi Çin’in tarihi ve kültürel geçmisini kötü yönde etkileyecek ve yeni nesillerin atalarini ve eserlerini anlamalari mümkün olmayacaktir.


Ismimi Çince nasil yazabilirim?


Çince olmayan bir ismi Çince karakterler ile yazmanin iki yolu vardir.
Ilk metod basit hece çevirisidir. Isimde bulunan heceleri Çince hecelere benzeterek yazma metodu.



Çince ögrenmek zor mudur?


Çince karakterleri ögrenmek zor gibi görünebilir. ( Çince karakterleri gördügünüzde tanimaniz onlari ezberleyip yazmaktan daha kolaydir.) Fakat konusma Çincesi düsündügünüzden daha kolaydir. Çince gramer çok kolaydir. Çince gramer Türkçe gramerden çok daha kolaydir. Ingilizcedeki gibi istisnalari yoktur. Fiillerinin çekimleri olmadigindan dolayi düzenli veya düzensiz diye herhangi bir ayrim yoktur.
Öncelikle telaffuza önem veriniz ve ilk ögrenirken yanlis ögrenmeyiniz. Yanlis ögrenilen bir seyin düzeltilmesi sonradan zordur. Eger yanlis ton kullanirsaniz sizi anlamalari zor olur. Dogru ton kullanmaya gayret ediniz!

anubis

Ben = Wo
Sen = Ni
O = Ta
Biz = Womın
Siz = Nimın
Onlar = Tamın

Bay = şensın (Çincede İsmin sonuna eklenir,mesela Lee şensın = Bay Lee)
Bayan = şao-ciye (Genelde bütün bayanlara kullanılır)
Baba = Baba
Amca = Su-su
Cucu = Dayı
Anne = Ma-ma
Abi = Gı-gı
Küçük erkek kardeş = Di-di
Abla = Ciye-ciye
Küçük kız kardeş = Mey-mey
Lütfen = Çing
Meşgul = Mang
Türkiye = Tu-er-çi
Amerika = Mey-guo
Çin = Con-guo
Almanya = Da-guo
Fransa = Fa-guo
Japonya = Rı-ben
Pahalı = Guey
Çok = Hen
Çok pahalı = Hen-guey
Ucuz = piyen-yi
İyi = Hao
Çok iyi = Hen hao
En iyi = Zuvey hao
Para = çiyen
Kaç = Dwoşau
Bu ne kadar? Bu kaç para? = Cıgı duvoşau çiyen?
Tamam = Duvey
Büyük = Da
Küçük = şiao
Olabilir = Kı-yi
Arkadaş = Peng-you
Kitap = şu
Öğretmen = Lao-şıKaç Yaşında? = Duvo suvey?








Wo şı = Ben .....im.
Wo+şı+Hasan = Ben Hasan’ım
Ni+şı+ Ayşe = Sen Ayşe’sin

Tamın şı Conguo-rın = Onlar Çinlilerdir.
Conguo = Çin
Conguo-rın = Çinli
Tu-ır-çi = Türkiye
Tu-ır-çi-rın = Türk

şimdiki Zaman
Wo çü = Ben gidiyorum
Ni lay = Geliyorsun
Wo ay ni = seni seviyorum
Wo siy-huan ni = senden hoşlanıyorum

Geçmiş Zaman
Tamen lay lı = Onlar geldiler (cümle sonuna konan LI ile olayın sona erdiği anlatılır)
Wo çü lı = gittim
Ta kan lı = Gördü

Gelecek Zaman
Wo huvey çü = Gideceğim (HUVEY gelecek zaman için kullanılır)
Ni huvey lay = Geleceksin

Ni bişi çü = gitmelisin
Ta bişi lay = gelmeli
Women bişi may = satın almalıyız

Wo yao çü = gitmek istiyorum
Ta yao lay = gelmek istiyor
Wo bu yao çü = gitmek istemiyorum
Ni yao bu yao çü ma? = gitmek istiyor musun? (yao BU yao = istiyor musun, istemiyor musun? anlamına gelmekte)
Nimen ay bu ay Tu-er-çi? = Türkiye’yi seviyormusunuz?

Wo yao may = Satın almak istiyorum
Wo bı yao may = satı




Gitmek = Çü
Gelmek = Lai
Bakmak = Kın
Oturmak = Tsuo
Yemek = Çı
İçmek = Hı
Vermek = Gey
Sevmek = Ay
Hoşlanmak = Si-huan
Uyumak = Suvey-caobr
İstemek = Yao
Bilmek = Cı-dao
Anlamak = Dong
Sormak = Wen
Duymak = Ting
Konuşmak = şuo
Anlatmak = Gao-su
Satın almak = May
Satmak = Mey
Öğrenmek = şue-şi
Sahip olmak = You
Ben = Wo
Sen = Ni
O = Ta
Biz = Womın
Siz = Nimın
Onlar = Tamın

Bay = şensın (Çincede İsmin sonuna eklenir,mesela Lee şensın = Bay Lee)
Bayan = şao-ciye (Genelde bütün bayanlara kullanılır)
Baba = Baba
Amca = Su-su
Cucu = Dayı
Anne = Ma-ma
Abi = Gı-gı
Küçük erkek kardeş = Di-di
Abla = Ciye-ciye
Küçük kız kardeş = Mey-mey
Lütfen = Çing
Meşgul = Mang
Türkiye = Tu-er-çi
Amerika = Mey-guo
Çin = Con-guo
Almanya = Da-guo
Fransa = Fa-guo
Japonya = Rı-ben
Pahalı = Guey
Çok = Hen
Çok pahalı = Hen-guey
Ucuz = piyen-yi
İyi = Hao
Çok iyi = Hen hao
En iyi = Zuvey hao
Para = çiyen
Kaç = Dwoşau
Bu ne kadar? Bu kaç para? = Cıgı duvoşau çiyen?
Tamam = Duvey
Büyük = Da
Küçük = şiao
Olabilir = Kı-yi
Arkadaş = Peng-you
Kitap = şu
Öğretmen = Lao-şıKaç Yaşında? = Duvo suvey?
Nasılsın = Ni hao?
Teşekkür ederim = şiye şiye
Teşekkür ederim = şiye şiye ni(ni burada sana anlamına gelmekte)
Nasılsınız = Nazik şekilde = Nin hao?
Çok iyiyim = Wo hen hao
İyi misin? = Ni hao ma?
(ma eki soru sorulurken bizdeki –mi? –mı? eki gibi kullanılmaktadır.)
Gülegüle = Zay-ciyen
Günaydın = Zao-an

Yi = Bir
Er = İki
San = Üç
Szı = Dört
Wu = Beş
Lio = Altı
Çi = Yedi
Ba = Sekiz
Cio = Dokuz
şır = 10
şır-yi = Onbir
şır-er = Oniki
şır-san = Onüç

....

Er-şır = Yirmi
San-şır = Otuz
Szı-şır = Kırk
Wu-şır = Elli

.....
San-şır-wu = otuzbeş
Lio-şır-szı = Altmışdört
Jio-şır-ba = Doksansekiz

.....

Bai = Yüz
San-Bai = Üçyüz
Wu-bai = Beşyüz
...

Çiyen = Bin
Wu-çiyen = Beşbin
.....

wen = Onbin (Çincede bizde kullanılmayan 10000 basamağı vardır)
san-wen = Otuzbin

....

Yi-çiyen-jio-bai-çi-şır-wu = Bin dokuz yüz yetmiş beş
Wu-wen-san-bai = Elli bin üç yüz




Nasılsın = Ni hao?
Teşekkür ederim = şiye şiye
Teşekkür ederim = şiye şiye ni(ni burada sana anlamına gelmekte)
Nasılsınız = Nazik şekilde = Nin hao?
Çok iyiyim = Wo hen hao
İyi misin? = Ni hao ma?
(ma eki soru sorulurken bizdeki –mi? –mı? eki gibi kullanılmaktadır.)
Gülegüle = Zay-ciyen
Günaydın = Zao-an

Yi = Bir
Er = İki
San = Üç
Szı = Dört
Wu = Beş
Lio = Altı
Çi = Yedi
Ba = Sekiz
Cio = Dokuz
şır = 10
şır-yi = Onbir
şır-er = Oniki
şır-san = Onüç

....

Er-şır = Yirmi
San-şır = Otuz
Szı-şır = Kırk
Wu-şır = Elli

.....
San-şır-wu = otuzbeş
Lio-şır-szı = Altmışdört
Jio-şır-ba = Doksansekiz

.....

Bai = Yüz
San-Bai = Üçyüz
Wu-bai = Beşyüz
...

Çiyen = Bin
Wu-çiyen = Beşbin
.....

wen = Onbin (Çincede bizde kullanılmayan 10000 basamağı vardır)
san-wen = Otuzbin

....

Yi-çiyen-jio-bai-çi-şır-wu = Bin dokuz yüz yetmiş beş
Wu-wen-san-bai = Elli bin üç yüz






Yi = Bir
Er = İki
San = Üç
Szı = Dört
Wu = Beş
Lio = Altı
Çi = Yedi
Ba = Sekiz
Cio = Dokuz
şır = 10
şır-yi = Onbir
şır-er = Oniki
şır-san = Onüç

....

Er-şır = Yirmi
San-şır = Otuz
Szı-şır = Kırk
Wu-şır = Elli

.....
San-şır-wu = otuzbeş
Lio-şır-szı = Altmışdört
Jio-şır-ba = Doksansekiz

.....

Bai = Yüz
San-Bai = Üçyüz
Wu-bai = Beşyüz
...

Çiyen = Bin
Wu-çiyen = Beşbin
.....

wen = Onbin (Çincede bizde kullanılmayan 10000 basamağı vardır)
san-wen = Otuzbin

....

Yi-çiyen-jio-bai-çi-şır-wu = Bin dokuz yüz yetmiş beş
Wu-wen-san-bai = Elli bin üç yüz

wang

merhaba,
bu hazirladigin dokumani gorunce gercekten cok merak ettim okudugum zaman bana cince hicde zor gorunmedı aksine biraz da komık gorundu)sen nasil ogrendın turkıyede bu dılı ogrenebılecegım bır yer varmı,yardımcı olursan sevınırım....

anubis

Kardeş ben bilmiyorum ya öğrenmek için bazı kurslar var istanbulda (bu dökümanlar da alıntı zaten ) biraz gayretle öğrenilecek bir dil yeterki pratik yapabilesin

Rouge_Diable

__________________

DaRkNeSs

hehe colanın soylenısı cok guzelmış japonca daha ıyı bence

__________________
Gittiğin gün hayat bitti sanmıştım
Gittiğin gün ölümü yaşamıştım
Gittiğin gün zaman durdu sanmıştım
Meğerse ben yanılmışım

...yitik...

Anubis dostum senin işin yok mu yaw neyimize lazım bu çince?Hele bi Türkçe'yi öğreneyim sonra da ingilizce, almanca falan öğrenirim.
Bak bu uğraşın için teşekkür ederim.Ama uğraşın için, uğraştığın şey için değil..

__________________

harunflyd

Bence bu konu oyle bildiginiz gibi kolay degil bakin orada bazi kelimeride yanlis yazmisiniz hatta neyse ben onlari soylemiyim insanlara yanlis bilgi vermeyin ama kutlarim sizi gene cince gercekten sabir ve calisma isteyen bir konu bunlara dikkat ( biraz ucuzlat kelimesi,catal,lutfen cay getirin, hafiften baktiklarim bunlar benim bilmem anladinizmi) bu konuyu actiginiz icin ben cok mutlu oldum konusmak guzeldi

zai jian

kuzeyinoğlu

__________________

İnsan yiyeceksiz, giyeceksiz edemez:
Bunlar için didinmene bir şey denmez.
Ondan ötesi ha olmuş, ha olmamış:
Bu güzelim ömrünü satmaya değmez.
ÖMER HAYYAM