abis

Anadolu üç tarafı denizle çevrili, göç yollarına ve istilaya açık, ticaret yolları üzerinde bulunan, jeopolitik konumu ilgi çekici olan kara parçasıdır.

Ben de yüzyıllarca bu topraklarda yaşadım. O kadar verimliydi ki, bir elimde muz, buğday, elma, portakal, mandalina, greyfurt ve diğer elimde de kavun, karpuz, kiraz, kabak, domates olmasına rağmen yine de doymak bilmiyordum.

Bir gün buraya Neşanlılar denen birileri geldi. Hattuşaş'ı da alıp başkent yaptılar. Sınırlarını bizim Mezopotamya'ya kadar uzatınca ülkenin içinde kavgalar başladı. Kan gövdeyi götürüyordu. Çocuklar ''anne anne'' diye bağırıyorlardı. Bebekler bir anda kundaktan çıkıp ellerinde silah, at üstünde birbirlerini öldürmeye başladılar. İşte bunların üzerine ilkel bir anayasa çıkarıldı.

Hitit ve Mısırlılar doymak bilmez gözlerini aynı anda Suriye'ye dikerken, bu sürede güçlenen ve daha bıyığı yeni terlemiş olan Asur Devleti, ikisi için de tehlike yaratınca tarihimizin ilk yazılı antlaşması olan Kadeş'i imzaladılar.

Bazı özellikleri çok dikkatimi çekerdi Hitit'in. Pankuş denen meclisleri ve Tavananna'nın yönetimde söz sahibi olması çok ilginçti doğrusu. Hele hele Tavanana'nın elinin hamuruyla erkek işine karışması sinirlerimi hala hat safhaya getirir. Ama kralların başlarından geçen olayları yazdıkları Anallar her zaman dikkatimi çeken ve beğendiğim bir olaydı. Çünkü bu olay olmasaydı ben bu tarihi hadiseleri nereden öğrenip yazacaktım. Hitit'lerle ilgili azıcık bilgiyi de şimdikiler Kültepe ve Boğazköy'de buluyorlar.

Hele hele gelelim haylaz Friglere... Ohh!... Gordiyonu başkent yapıp, sınırları genişletip, tarımı da geliştirince demeyin keyiflerine. Bir yasaları vardı ki Allah düşmanımın başına vermesin. Saban kırana ve öküz öldürene ölüm cezası. Kırılan saban olsun yeter ki kalpler kırılmasın diyen yok tabi ki. Hele öküzler, o konu da çok hassas olduğum için aşırı duygulanıyorum. Böyle giderken kötü devlet Kimmer çoluk, çocuk, yaşlı, genç demeden kıydı herkese ve Frigler son buldu.

Lidyalılar Sard şehrini başkent yaptılar. Oldukça zengindiler. Öyle ki babaların çocuklara verdiği harçlıklar sizin asgari ücretiniz kadardı. Parayı ilk kez bularak ekonomiye büyük kolaylıklar sağladılar. Sizin zamanınızda kala kala ''kaya mezarları'' kaldı.

Urartular 300 yıl Tuşpa başkentli Doğu Anadolu'da bulundular. Kötü devlet Kimmer saldırısıyla da son buldular. Bahçe tarımına çok önem verirlerdi ve yaptıkları su kanallarını siz hala kullanırsınız. Saray, tapınak ve kale yaparak maden sanatında da oldukça ileri gittiler.

İyonlara biz zamanımızda özgür çocuk derdik. Şehir devletleri halinde yaşarlardı. Soylular yönetimi ele geçirince, halk da kendi liderlerini başa geçirmeye başladı. Buna tiranlık dediler. Zamanınıza kadar adını duyuran Ksenefon, Hipokrat, Thales, Pisagor o zamanlarda yaşadı.

Bütün bu uygarlıklar bir çocuğun oyuncakları gibi teker teker silindi tarihten. Ve Anadolu daha birçok medeniyete ev sahipliği yaptı.



Kübra Kurt

__________________

Yaşamak,gecenin tüm karanlığına rağmen, buğulu bir cama güneşin resmini çizebilmektir